TBMM Dış İlişkiler Komisyonu Başkanı Murat Mercan, Komite Başkanı Howard Berman'ı eleştirdi, "Son yıllarda yaşanmış en büyük sitcom, en büyük komedi" dedi. Hükümetin istişare için geri çağırdığı Washington Büyükelçisi Namık Tan ise Türkiye'ye bugün hareket edeceğini açıkladı.

TBMM heyeti, ABD Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi'nin Ermeni iddialarının tanınmasına ilişkin tasarıyı kabul etmesinin ardından, Türkiye'nin Washington Büyükelçiliği'nde basın toplantısı düzenledi.

Mercan, ABD Temsilciler Meclisi Dışişleri Komitesindeki 1915 olaylarına ilişkin Ermeni iddialarını içeren tasarının oylamasının, "yaşanmış en büyük komedi" olduğunu söyledi.

Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu ile görüştüğünü ve onun da teşekkürlerini ilettiğini belirten Mercan, "Bir kez daha görüldü ki burada hangi partiden, siyasi görüşten olursa olsun, bütün milletimiz, ulusal çıkarlarımız söz konusu olduğu zaman tek vücut haline gelebiliyor" dedi.

Bu tasarının yakında sonuçlanacağını, sonuç ne olursa olsun Türkiye'nin kaybetmeyeceğini ve bu tasarıyla kimsenin de bir kazanım elde etmeyeceğini söylediğini hatırlatan Mercan, "Kazanan sadece ABD'de yaşayan bir avuç diasporanın bölgedeki iyi niyeti ve istikrar gayretini baltalamaya çalışması olmuştur. Burada da en azından başarılı olmuşlardır" diye konuştu.

"Milletvekillerine baskı yapıldı"

TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Mercan, "Benim şahsi kanaatim, bir komedi izlenmiştir çünkü oylama sırasında bütün kamuoyu takip etti, çok uzun sürdü. Aslında iç tüzüğün birtakım ince boşluklarından faydalanılarak, oylama son derece fazla ve gereksiz bir biçimde uzatıldı" dedi.

"Oylama esnasında oylamaya katılmama iradesi gösterdiğini zannettiğimiz bazı milletvekilleri üzerine zannediyorum baskı yapıldı. Bu baskıların sonucunda da böyle bir oylama çıktı" diyen Mercan, "Şimdi bu oylamayı nasıl okuyacağız? Tasarı Türkiye lehine olsaydı nasıl okuyacaktık, olmasaydı nasıl okuyacaktık. Şimdi Dışişleri Komisyonu'nda 1 oy farkla tasarı kabul edildiği için acaba tarihi bir gerçeklik mi kabul edilmiş oldu, 1 oy farkla. Öbür türlü olsaydı da tarihi bir gerçeklik mi kabul edilmiş olacaktı? Bu kendi başına tasarının varlığı, kendi başına bir komedidir" şeklinde konuştu.

Mercan, "Bu tasarıya baktığınız zaman hepiniz gayet iyi biliyorsunuz, tarihi hatalar var, somut ve tek yanlı bir yaklaşımla hazırlanmıştır. Bizim bu tasarıyı kabul etmemiz, bu tasarının içeriğiyle ilgili herhangi bir yorumda bulunmamazı bile ben doğrusu milletimizin şanlı tarihine yakıştıramam" dedi.

"Yaşanmış en büyük sitcom"

Bu konuda Türkiye'nin tavrının açık olduğunu ve bu tavrın devam edeceğini bildiren Mercan, şunları kaydetti:

"Siyasetçiler ne zaman tarihe müdahale ettilerse aslında ellerine yüzlerine bulaştırdılar. Amerikalılar, bunu birçok yerde söyledim, komedi filmlerini ve sitcomları çok severler. Bana sorarsanız son yıllarda yaşanmış en büyük sitcomu, en büyük komediyi biz bugün gördük. Sizin takip ettiğiniz gibi bir ara Dışişleri Komisyonu Başkanı Berman dışarıya çıktı, 4 milletvekili eksikti ve bu süre içinde de yoğun baskı yaptı"

"İlişkileri sekteye uğratır"

Bu aşamada tasarının komiteden geçmesinin Türk-Amerikan ilişkilerini sekteye uğratacağını, aynı zamanda Türkiye-Ermenistan arasındaki normalizasyon çabalarına ciddi bir sekte vurmasından kaygı duyduklarını ifade eden Mercan, "Hepimiz bu tabloyu gördük. Bir yandan 'stratejik vizyon, stratejik işbirliği' derken maalesef böyle bir tabloyla karşı karşıya kaldık" diye konuştu.

"Obama yönetimi bunu önceden engelleseydi... "

Murat Mercan, "Bu oylama başlı başına yanlış bir oylama. Obama yönetimi daha önceden bunu engelleseydi belki daha iyi olurdu" dedi.

Bundan sonra nasıl bir yol izlenecek?

Mercan, Türkiye-Ermenistan protokolleri sürecinin hızlandırmayı düşünüp düşünmediklerinin sorulması üzerine, konunun şu anda bu komisyonunda olduğunu bildirdi.

Ancak Ermenistan Anayasa Mahkemesi'nin aldığı kararı hatırlatan Mercan, bunun uluslararası anlaşmalar hukuku çerçevesinde "ne anlama geldiğine" yönelik tatmin edici açıklama ortaya çıkmadan ve Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki yakınlaşmayla ilgili "doyurucu bir yol haritası" oluşmadan konunun komisyonun gündemine alınmasının tehlikeli olduğunu, sonuçlarının kestirilemeyeceğini açıkça söylediklerini hatırlattı.

TBMM Dışişleri Komisyonu'nun hiçbir zaman başka ülkelerin dayatacağı gündemler ve tavsiyeleriyle hareket etmeyeceğini belirten Mercan, "Bu durum da tasarıyla ilgili sonuç ne olursa olsun değişmeyecekti, şu anda da değişmedi. Yani bu tasarı reddedilmiş olsaydı bile bizim gündemimizde bu iki unsurun açıklığa çıkması gerekecekti" diye konuştu.

CHP'li Elekdağ: "Biz de protokolleri reddederiz"

CHP İstanbul Milletvekili Şükrü Elekdağ da "(Türkiye ile Ermenistan arasındaki protokoller) Dışişleri komisyonu'na gelir, orada bunu reddederiz veya komisyonda Ermenistan anayasa mahkemesi ne yapmışsa, biz de onu yaparız" dedi.

Elekdağ, Türkiye'nin Ermenistan Anayasa Mahkemesi'nin kararından sonra, bu karardaki şartlarla protokolün TBMM'ye gelip onaylanmasının, "soykırım" iddiasını ve Ermenistan'ın Doğu Anadolu toprakları üzerindeki hak iddiasını kabul etmek olacağını söyledi.

Elekdağ, "Bundan sonra bu protokollerin geçerliliğini yitirdiği kanısındayım" dedi.